"Audemus iura nostra defendere"

Adwokat

Paweł Niewiadomski

Blog

Mój Ci jest! Mój Ci on wybranek - czyli jak zawrzeć ślub cywilny z obcokrajowcem

W dobie obecnej panującej mobilności zawodowej, często wyjeżdżamy na jakiś czas za granicę, gdzie przenosimy czasowo nasze centrum życiowe. Poznajemy nowe otoczenie, nowych zagranicznych przyjaciół, znajomych. Jak mówi jedno z polskich przysłów „serce nie sługa” i może zdarzyć się przypadek, że pośród tych osób znajduje się nasz przyszły wybranek/wybranka życia. Wracając do Polski i pragnąc sformalizować nasz związek poprzez zawarcie związku przed Kierownikiem Urzędu Stanu Cywilnego możemy napotkać problemy natury prawnej… - z którymi oczywiście można sobie poradzić.

Główną przeszkodą stojącą na drodze obywatelom Polski i obcokrajowcom na zawarcie związku małżeńskiego jest wykazanie, że obcokrajowiec może bez przeszkód zawrzeć małżeństwo w Polsce tzn. nie ma prawnych przeszkód wynikających z prawa ojczystego obcokrajowca do zawarcia takiego związku np. wiek, bigamia, choroba psychiczna itp. Aby Kierownik USC mógł udzielić ślubu cywilnego niezbędne jest posiadanie przez obcokrajowca odpowiedniego zaświadczenia o zdolności prawnej do zawarcia takiego małżeństwa. O ile część państw wydaje takie zaświadczenia o posiadaniu zdolności prawnej do zawarcia małżeństwa, o tyle część państw nie wydaje takiego dokumentu. Czy w takim przypadku przysługują nam jakieś środki prawne pozwalające na uzyskanie zgody zastępczej – zastępującej wskazywane przeze mnie w/w zaświadczenie? Jedyną tak naprawdę drogą rozwiązania tego problemu jest wystąpienie do Sądu Rejonowego z wnioskiem o zwolnienie od obowiązku złożenia dokumentu w trybie art. 562 kodeksu postępowania cywilnego.

Dla bardziej jasnego zobrazowania tej instytucji posłużymy się przykładem obywatelki Polski pochodzącej z Ostrołęki i obywatela USA pochodzącego z Kalifornii, którzy chcą zawrzeć związek małżeński przed Kierownikiem Urzędu Stanu Cywilnego w Ostrołęce.

Zgodnie z przepisami prawa polskiego, obcokrajowcy (nieposiadający podwójnego obywatelstwa) pragnący wstąpić w związek małżeński w Polsce muszą przedstawić zaświadczenie o zdolności prawnej do zawarcia związku małżeńskiego. W takim przypadku obcokrajowiec powinien udać się do swojej ambasady znajdującej się na terytorium Polski, aby takie zaświadczenie uzyskać. Niektóre państwa wydają takie zaświadczenia o posiadaniu zdolności prawnej do zawarcia małżeństwa, co niewątpliwie ułatwiłoby nam sytuację, wtedy wystarczyłoby udać się do USC i sformalizować nasz związek. Część państw nie wydaje jednak takich zaświadczeń np. USA. W Ambasadzie USA można uzyskać tylko pismo w języku angielskim i polskim poświadczające, że władze USA nie wydają tego rodzaju dokumentu.

W takim przypadku będziemy zmuszeni zwrócić się do Sądu Rejonowego z wnioskiem o zwolnienie od obowiązku złożenia takiego zaświadczenia. Wniosek taki składa się do Sądu Rejonowego Wydział III Rodzinny i Nieletnich ze względu na miejsce zamieszkania narzeczonej/ego, w omawianym przez nas przypadku w Ostrołęce. Opłata od takiego wniosku wynosi 100 złotych. W okresie poprzedzającym termin posiedzenia, Sąd zazwyczaj zwraca się do Ministerstwa Spraw Zagranicznych o przesłanie wyciągu przepisów prawa ojczystego obcokrajowca regulującego kwestię zawarcia małżeństwa, w tym przeszkód do jego zawarcia, które są przetłumaczone na język polski np. w Kalifornii kwestie zawarcia małżeństwa reguluje California Family Code. Oczekiwanie na termin sprawy w Sądzie może trwać do kilku tygodni. Podczas posiedzenia, na które stawia się zainteresowany wnioskodawca i uczestniczka, Sąd zapytuje się czy, występują po stronie obcokrajowca jakieś przeszkody natury prawnej do zawarcia związku małżeńskiego: czy nie jest żonaty, jaki jest jego wiek, czy nie cierpi na jakąś chorobę psychiczną oraz czy nie ma też innych przeszkód do zawarcia takiego małżeństwa zgodnie z prawem ojczystym obcokrajowca. Po pozytywnym zweryfikowaniu tych informacji Sąd zazwyczaj tego samego dnia podejmuje decyzję w formie postanowienia o zwolnieniu od obowiązku złożenia Urzędowi Stanu Cywilnego dokumentu potrzebnego do zawarcia małżeństwa. Po upływie trzech tygodni od daty ogłoszenia postanowienia staje się ono prawomocne. Wtedy też należy zwrócić się do Sądu z wnioskiem o odpis prawomocnego postanowienia w tej sprawie. Opłata wynosi 6 złotych za każdą stronę – znaki opłaty sądowej można zakupić w kasie Sądu. Wniosek taki składa się na biurze podawczym w Sądzie, a odpis zazwyczaj można odebrać osobiście już po trzech dniach od daty jego złożenia. Najtrudniejsze mamy już za sobą. Teraz wystarczy udać się z odpisem takiego postanowienia do USC i możemy bez żadnych przeszkód prawnych zawrzeć związek małżeński.

Pozdrawiam

adw. Paweł Niewiadomski


« Powrót